Cuma, Ocak 21, 2011

DESTANA BİNEVŞA NARÎN Û CEMBELİYÊ HEKKARÎ

DESTANA BİNEVŞA NARÎN Û CEMBELİYÊ HEKKARÎ


Kurên esman çavşîn, zarokên serbilind Simbî, Cîlo û Kato, Çiyareşk û destebirayên wan ê din li gel Zagrosên bi nav û deng, di bin sîwaneke bêserî û binî de bûne nîşana azadî û serfiraziyê.Çelê Berçelan ku mîna bûkeke çardeh salî xwe bi bejn û bala şervanên azadiyê xemilandiye xwe berdide nava dil û hinavên Rûbarê Zê!Zê!..Cihê zayînê!Kahniya jiyanê!Di ber kêleka Zê her dilopeke çavên keç û xortên ciwan û delal nîşana jiyanê, jehra mirineke bêdem û wext, bênav û nîşan e!..Tenê yên hilm û nefesa wan têrê nakin dikevin ber pêlên wê yên dîn û har!..Avaşîn; mizgîniya bişkiftina bişkoşkên bihareke derengmayî!..Avaşîn; rondikên jiyaneke azad û bextewar e, her tim diherike bêwest û rawest ber bi derya azadiyê ve!..Gelyên kûr û dûr Xemo, Qewal û Tîyar şahidên dîrokeke gelek kevnar û birîndar in!..Li ser zimanê keç û xortan, pîremêr û pîrejinan deng vedidin, xeml û rewşa govend û dilanên kurdewarî ye:

Gelyê Qewalê kûr eNarê hoy NarêŞeş xana lûre lûr eSorgul jê dibare!..…Gever, Çel û Elkî di rehma Şemdînan de xwe berdidin ber bayê evîneke pîroz û dilsoz, ku niha li her derê digere ew bayê bênav û nîşan:

Bayê Azadiyê!..Bi xemla Binevşa Narîn bûkên delal û nazdar xwe davên ber bextê Cembeliyên delodîn ên niha ala evîna pîroz hilgîrtîne û dimeşin ber bi govenda azadiyê, rojên xweş û bextewar ve!..Bi hilma Bayê Azadiyê digirin berampişt, şêxanî û bablekan zarokên Welatê Gul û Kulîlkan!..Wê govenda dilbihar bi agirê Newrozê xweş û geş dikin li meskenê Mem û Zînê Mezrabotan; li gel rih û giyana nemir Ehmedê Xanî dibin hêvî ji bo hemû gelên bindest!..Û strana xwe ya azadiyê û rojên xweş û bextewar ji zimanê sorgulên xwe diyarî mirovahiyê dike welatê mêrg û kahniya, payîtextê Behdînanê, gula Kurdistanê, dil û cergê Medya û Mezrabotanê Colemêrg!..Û ew stran deng vedide û olan dide li her çar dor û milên dilistana mirovahiyê, ku ji dilên helbestkarekî dilbihar herikiye ser deşt û zozanên keç û xortên evîndar û azadîxwaz!...

Colemêrg kurê esman e
Hemî çiya, eywan û xan e
Bûka delal Berçelan e
Colemêrg xweş Colemêrg e
Colemêrg xweş Colemêrg e
Xweş welat û xweş mêrg e

Feraşîn bihuştek şîne
Ew nav û nîşana jîn e
Cî û meskenê şêran e
Colemêrg xweş Colemêrg e
Colemêrg xweş Colemêrg e
Zozan û kahnî û mêrg e

Simbî xortek serbilind e
Merzan çiqas xweş û rind e
Bajar û zozan û gund e
Colemêrg xweş Colemêrg e
Colemêrg xweş Colemêrg e
Xweş welat û xweş mêrg e

Xemo û Qewal û Tiyar
Geliyên kûr û herikbar
Şahidên dîrokek birîndar
Colemêrg xweş Colemêrg e
Colemêrg xweş Colemêrg e
Zozan û kahnî û mêrg e

Avaşîn û Zê zelal in
Car neyar car heval in
Car bêdeng car dîn û har in
Colemêrg xweş Colemêrg e
Colemêrg xweş Colemêrg e
Xweş welat û xweş mêrg e

Gever, Çel û Şemdînan
Gul û kulîlkên Behdînan
Xeml û rewşa Kurdistan
Colemêrg xweş Colemêrg e
Colemêrg xweş Colemêrg e
Zozan û kahnî û mêrg e

Xemla Binevşa Narîn
Nîşana bûkên şirîn
Cembelî xortek delodîn
Colemêrg xweş Colemêrg e
Colemêrg xweş Colemêrg e
Xweş welat û xweş mêrg e

Berampişt, bablekan, şêxanî
Dawetker in her çar alî
Meskenê Ehmedê Xanî
Colemêrg xweş Colemêrg e
Colemêrg xweş Colemêrg e
Zozan û kahnî û mêrg e

Ew payîtextê Behdînan
Dil û cergê Mezrabotan
Xwe berdide nav dilistan
Colemêrg xweş Colemêrg e
Colemêrg xweş Colemêrg e
Xweş welat û xweş mêrg e
 (kısaltılmıştır)

TÜRKÇESİ:

Amcasının kızı olan Binefş’e aşık olan Dewreş, amcası Fariz Bey’den kızını kendisine vermesini ister. Ancak Fariz Bey, Binefş’in ve 7 oğlunun istememesi üzerine Dewrêş Bey’e kızını vermez. Aile Dewrêş Bey’in zulmünden korktuğu için Karacadağ’ dan göç ederek Hakkari Mîri Cembelî’nin himayesindeki topraklara göç eder. Bunun üzerine Dewreş Bey, süvarilerini Fariz Bey’in üzerine sürerek 7 oğlunu yolda öldürtür. Binefş’in ailesinde bunlar yaşanırken, Mîrliğinin gücünü temsil eden Arilerin de kullandığı çift başlı kartal figürünün bulunduğu kasrında Hakkari Miri Cembelî evlenme kararı alır. Buna dayanamayarak intihara kalkışan karısı Zelal ise çıldırır.

’Çeşmenin başında ... aşk’

Savaşa çıktığı sırada çeşme başında karşılaşan Cembelî ile Binefş birbirine aşık olur. Gelen seslerden irkilen aşıklar birbirinden uzaklaştıkları esnada Binefş’in elindeki mendil Cembelî’nin, Cembelî’nin elindeki değnek ise Binefş’te kalır. Cembelî ölümüne kadar sakladığı mendile her baktığında Binefş’i, Binefş’te her zaman yanından eksik etmediği değneğe bakarak Cembelî’yi hatırlar. Binefş’i tanımayan, kimin kızı olduğunu bilmeyen, Cembelî, yardımcısı olan homo’yu yollara sürer. homo, Binefş’in yaşadığı topraklara gider. Sorup soruşturur. Nihayet bir çobanın da yardımıyla Binefş’i görüp Mîr’inin selamlarını söyleyerek geri döner. Bunun üzerine Cembelî, himayesindeki bilgelerden Remildar ile birlikte Fariz Bey’in konağına giderek, kızını ister. Sözün kesilmesinin ardından Fariz Bey, Cembelî’ye hançer hediye eder. Kasra dönen Cembelî ve ahalisi davul zurna eşliğinde düğün hazırlıklarına başlarken, gelişmelerden haberdar olan Dewrêş Bey, süvarilerini toplayıp amcasının konağını basar. Amcasının kellesini koparan Dewrêş Bey, Binefş’i kaçırarak onunla zorla evlenir.

’Mîrlikten aşk çobanlığına’

Olanlardan habersiz olan Cembelî, aşkına ulaşmanın sevinciyle davul zurna eşliğinde eğlenirken ansızın içeri giren homo, kötü haberi verir. Neye uğradığına şaşıran Cembelî, aşkını bulma umuduyla Mîrliğini de Omo’ya bırakıp aç susuz yollara düşer. Yıllarca çobanlık yapan ve "aşk çobanı" olan Cembelî bir gün, Remildar ile karşılaşır. İhtiyarlayan ve gözleri artık görmeyen Remildar sesinden tanıdığı Cembelî’ye olup bitenleri anlatır. Bir kez daha bilgeliğini gösteren Remildar, Cembelî’ye Dewrêş Bey’in konağında bir uşak olarak çalıştığı taktirde Binefş’i görebileceğini söyler.

’Ölüm kavuşturdu’

Dewrêş Bey’in konağına giderek çalışmaya başlayan Cembelî, elinde kavalıyla keder dolu bir türkü çalmaya başlar. Türküsünün sesiyle uyuyan Cembelî’yi Binefş uyandırır. Binefş’i gören Cembelî yıllarca özlemini çektiği aşkına ulaşmanın heyecanıyla ona sarılır. Kendisine sarılanı tanımayan Binefş, Cembelî’nin üzerindeki hançeri alarak göğsüne saplar. Elindeki kanlı hançere bakan Binefş, babası Fariz Bey’in Cembelî’ye hediye ettiği hançeri tanır. Cembelî’nin hançer darbesiyle ölmesine dayanamayan Binefş, aynı hançerle yaşamına son verir.

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder